Тэма: " Заходнееўрапейская культура Высокага сярэдневякоўя" (Наст. Юркойць Аксана Іванаўна)

Мэта: - паказаць месца,ролю і змест культуры сярэдневяковага грамадства як асобага перыяду ў гісторыі еўрапейскай культуры.

Задачы: - сфарміраваць веды аб сувязі культуры з развіццём горада, фундаментальнай ролі хрысціянства і царквы, рысах адукацыі і ўніверсітэтаў, культуры Высокага сярэдневякоўя;

- садзенічаць фарміраванню навыкаў творчага мыслення;

- выкарыстоўваць матэрыял урока для фарміравання інтарэсу да падзей, прадметаў і з'яў гістарычнага і культурнага мінулага.

Тып урока: - вывучэнне новага матэрыялу

Забеспячэнне ўрока: Гісторыя сярэдніх вякоў\ Вучэбны дапаможнік для 5 класа агульнаадукацыйных устаноў з беларускай мовай навучання пад рэд. В.А.Фядосіка; бытавыя прадметы: люстэрка, гадзіннік, акуляры, нажніцы; табліцы " Характэрныя рысы архітэктурнага стылю", " навукі сярэдневякоўя"; раздатачны матэрыял.

План урока

1. Развіццё адукацыі:

а) гарадскія школы;

б) універсітэты.

2. Развіццё навуковых ведаў:

а) канфлікты паміж вучонымі і царквой;

б) вынаходніцтвы, якія выкарыстоўваліся ў быту.

3. Архітэктура:

а) паняцце архітэктурнага стылю;

б) раманскі стыль і готыка.

4. Літаратура:

а) рыцарская;

б) гарадская.

ХОД УРОКА

I Арганізацыйны этап

Адказ на пытанні:

- Успомніце, што такое " Культура"

- Што такое матэрыяльная і духоўная культура? Прывядзіце прыклады.

- Што значыць культурны чалавек?

II. Матывацыйны этап:

- паведамленне тэмы ўрока

- вызначэнне мэты ўрока

III. Вывучэнне новага матэрыялу:

Уступнае слова настаўніка:

- Грамадства ў сярэднія вякі хоць і памалу, але ўсёж развівалася. Многія рэчы, якімі мы карыстаемся зараз, былі вынайдзены еўрапейцамі ў Сярэдневякоўі.

У XI-XII ст ст. у Заходняй Еўропе ўзнікла неабходнасць у адукаваных людзях.

Пытанне да вучняў:

- Як вы думаеце , чаму?

- Дзе можна атрымаць адукацыю?

1. У XII ст. у гарадах сталі з'яўляцца новыя школы. Яны належылі гарадскім уладам або гараджанам.

ПРАДМЕТЫ: лік, пісьмо, права, медыцына, чытанне.

ВУЧНІ: гараджане, рыцары, сяляне.

З XII ст. узнікаюць вышэйшыя школы-універсітэты. Першыя з іх узніклі ў Балонні і Парыжы.

- знайдзіце гэтыя гарады на карце ст 76 падручніка.

- зачытваецца гістарычная спрашка на ст. 82.

- даецца азначэнне паняццям " універсітэт", " прафесар". " лекцыя". " студэнт".

Назавіце галоўныя адрозненні ў адукацыі ў часы Ранняга і Высокага сярэдневякоўя.

2. 1) Успомніце: - Як духавенства адносілася да навукі?

Настаўнік: - Царква сцвярджала, што чалавек не можа пранікнуць у тайны прыроды, бо ўсё што ёсць у свеце адбываецца па волі Бога.

Але з'явіліся такія навукі як алхімія і астраномія.

- работа з табліцай:

Пытанні Алхімія Астраномія

Якія мэты ставілі?

Што вывучалі?

Якія сучасныя навукі развіліся на іх аснове?

Адным з выдатных вучоных сярэдневякоўя быў Роджэр Бэкан.

- паслухаем паведамленне пра яго і адкажам на пытанне:

- Чаму царква так жорстка расправілася з гэтым чалавекам?

2) Сёння на ўрок я прынесла звычайныя для нас рэчы: гадзіннік, нажніцы, акуляры і люстэрка.

- Хто з вас ведае: калі яны былі створаны?

( кароткае паведамленне настаўніка)

Фізкультхвілінка

3. Успомніце, што з'яўлялася гонарам любога сярэдневяковага горада? ( Сабор)

З Х ст. у Еўропе пачаў развівацца архітэктурны стыль. ( запісваецца азначэнне ў сшытак)

Архітэктурны стыль-гэта савакупнвсць прынцыпаў і прыёмаў будаўніцтва.

- работа з кампьютэрам( дзеці знаёмяцца з апісаннем стылей і саборамі)

- самастойная работа: - на ілюстрацыях вучэбнага дапаможніка ( с.79,80) адлюстраваны цэрквы і саборы сярэдневяковай Еўропы. Вызначце іх архітэктурныя стылі .

IV. Замацаванне ведаў:

Давайце пагуляем у гульню " Знайдзі памылкі"

У XI-XII ст. па меры таго, як раслі гарады, развівалася рамяство і гандаль, значна ўзрастае патрэбнасць у адукаваных людзях. У Еўропе сталі ўзнікаць вышэйшыя школы, якія атрымалі назву акадземіі. Вышэйшыя школы ўзніклі ў Германіі і Венецыі. У час дыспутаў студэнты вучыліся састаўляць пісьмы, дакументы. Асаблівага росквіту ў сярэдневякоўі дасягнулі гісторыя і геаграфія. Фама Аквінскі сцвярджаў, што веды можна атрымаць толькі праверышшы іх вопытам і назіраннямі. Для гатычнага архітэктурнага стылю характэрны масіўнасць, глухія сцены апор, маленькія вокны.

V. Падвядзенне вынікаў урока. Выстаўленне адзнак.

VI. Дамашняе заданне: 10